Rekreacyjne wyprawy na Zamek Chojnik

Miniatura Zamku Chojnik

Obowiązkowym punktem programu dla turystów odwiedzających Jelenią Górę, jest wyprawa na Chojnik – średniowieczną warownię na wysokiej górze, skąd urokliwe krajobrazy na całą Kotlinę Jeleniogórską, Karkonosze oraz inne okalające miasto pasma górskie.

Sobieszów z Chojnika

Gospodarzem piastowskiego obiektu jest Bractwo Rycerskie Zamku Chojnik, organizujące co roku ogólnopolski Rycerski Turniej Kuszniczy o „Złoty Bełt”.

Będący obecnie w obrębie Jeleniej Góry, malowniczo położony na stromej skale zamek, stoi na 627 metrowej górze, opierając się od południa na Piekielnej Dolnie.

Wybudował go w XIII wieku świdnicki książę Bolko II Mały. Wdowa po księciu oddała siebie i zamek Gotsche II Schoffowi, przez co ród Schaffgotschów powiększał i umacniał twierdzę.

Na jej dziedzińcu ustawiono pręgierz, datowany na rok 1410. Mniej więcej w tym samym czasie (ok. 1405 r.), nowy właściciel ufundował kaplicę św. Jerzego i św. Katarzyny, którą dobudowano w formie wykusza nad bramą wjazdową.
W 1560 roku powstała wydłużona północna basteja i główna brama z mostem zwodzonym, a mury wzbogacono renesansową attyką.

Pręgież

We wnętrzu góry nie można było wybić studni, więc wykuto w granicie – trzy skalne cysterny zbierające wodę deszczową.
W 1675 roku zamek spłonął od pioruna, aby od tego czasu pozostać już tylko zabytkową, choć nadal ważną strategicznie ruiną.

Chojnik jest ponoć jedynym nigdy niezdobytym zamkiem w całej Europie, ponieważ ani ataki husyckie, ani najazd Szwedów – nie doprowadziły do jego upadku.
O Chojniku w 1872 pisał w swoim wierszu pt. „W zwaliskach” polski poeta, historyk i dziennikarz – Adam Chodyński.
Od XIX wieku z w baszcie północnej znajduje się – schronisko turystyczne.

Chojnik - widok

Z Chojnikiem wiąże się legenda księżniczki Kunegundy, o której rękę starało się wielu zacnych rycerzy. Aby wypróbować ich odwagę, harda panna zażądała, aby każdy objechał w pełnej zbroi i na koniu – niebezpieczne mury zamkowe. Śmiałkowie jednak ginęli, spadając w przepaść, a co mądrzejsi rezygnowali zawczasu. Wielu jednak straciło życie, aż do czasu, gdy na zamek wjechał rycerz z Krakowa, który spodobał się Kunegundzie. Chciała dla niego zrezygnować nawet ze śmiertelnej próby. Dumny śmiałek podjął jednak wyzwanie i szczęśliwie objechał w zbroi na rumaku mury zamkowe. Rozległy się fanfary, a księżniczka wybiegła, aby rzucić mu się na szyję. Rycerz zarzucił jej jednak okrucieństwo i odjechał. Kunegunda nie mogąc znieść wstydu i upokorzenia – sama rzuciła się z murów w podzamkową przepaść.

Jedną z największych, turystycznych atrakcji zamku jest wędrówka wąskimi kamiennymi schodkami na szczyt wieży zamkowej, będącej odkrytą platformą widokową, z której można podziwiać unikalne piękno karkonoskich krajobrazów i przyrody.

Równie wielką atrakcją jest wcześniejsze dojście na szczyt góry, na której stoi średniowieczna warownia. Jeden ze szlaków prowadzi, bowiem przez szczeliny skalne, dość trudne do sforsowania.

Metalowe schody

Na zamek najlepiej dojść z Sobieszowa, mając do dyspozycji trzy szlaki. Najłatwiejszym jest czerwony szlak, lecz godne polecenia to szlak czarny przez Zbójeckie Skały lub zielony prowadzący przez Piekielną Dolinę. Na górze działa schronisko dysponujące restauracją oraz miejscami noclegowymi.
Do zwiedzania zamku nie trzeba zamawiać przewodnika, bo jego rolę spełnia informacja medialna, której można wysłuchać na głównym dziedzińcu odpoczywając na ławkach po dość forsownym górskim podejściu.

Zamek Chojnik latem

Zamek można zwiedzać od miesiąca lutego do końca listopada, od godz. 10. – gdy czynne jest schronisko turystyczne, dysponujące restauracją i miejscami hotelowymi.

www.nj24.pl

Zamek Chojnik spacerkiem

Marek Weber

Spacerkiem do zamku Chojnik

Chojnik - szlak zielony

Ruszamy szlakiem zielonym z Przesieki z ośrodka Łucznik i na samym początku musimy pokonać strome podejście. Na szlaku bacznie musimy obserwować znaki na drzewach, ponieważ szlak jest kręty i można go zgubić.

Widok na Chojnik

W Zachełmiu mijamy dom L. Różyckiego oraz przełęcz nazwaną jego imieniem. Fragment szlaku w rejonie Zachełmia jest łatwy i atrakcyjny widokowo. Dalsza droga wiedzie nas do samego zamku przez las, który początkowo jest lasem mieszanym, a później zmienia się na ponury las bukowy. Dochodzimy do miejsca zwanego „Żelazny Mostek”. Tuż za mostem szlak odbija w prawo, pod górę. Z tego miejsca do zamku Chojnik został tylko kilometr. Samo wejście na zamek od tej strony jest forsowne, po kamiennych schodach, ale przez to także najatrakcyjniejsze. Schody otoczone są kamiennym urwiskiem porośniętym sosnami. Trzeba pokonać ponad 60 metrów przewyższenia.

Chojnik

Zamek Chojnik jest malowniczo położony na szczycie wznoszącej się 627 m n.p.m. góry o tej samej nazwie, strome zbocza góry tworzą urwiska opadające w dół pionowymi ścianami, o wysokości do 150 m. Położenie zamku sprawiło że nigdy nie został zdobyty.

Pręgież

Zamek kamienny został wybudowany w latach 1353-64 przez księcia świdnicko-jaworskiego Bolka II Małego. Ówczesny zamek, został zbudowany na planie prostokąta i w jego obrębie znajdowała się okrągła wieża obronna (zamykająca dziedziniec od południowego-wschodu), dom mieszkalny oraz bramy. W 1364 roku Książę oddał zamek w zastaw Thimo von Colitzowi ponieważ potrzebował funduszy na zakup Dolnych Łużyc. Następnie prawa nabycia zamku były odsprzedane królowi czeskiemu Karolowi IV za 2500 kop praskich groszy. Ostatecznie książę Bolko II wykupił zamek od czeskiego władcy. W roku 1377 po śmierci księcia, jego żona księżna Agnieszka oddała zamek Gotshe Schoffowi, protoplaście rodu Schaffgotsch. Od tego czasu aż do 1945 roku zamek należał do rodu Schaffgotsch. W roku 1393 rozpoczęto trwającą dziesięć lat budowę kaplicy. Na początku XV wieku następuje rozbudowa zamku. Dobudowano dziedziniec północny, gdzie na centralnym miejscu postawiono około 1410 roku zachowany do dziś pręgierz. W związku z wprowadzeniem nowych technik prowadzenia walki następne rozbudowy zamku nastąpiły w pierwszej połowie XVI wieku. Zamek został opasany murami obwodowymi, oraz w 1560 roku powstała wydłużona północna basteja. Rozbudowano także część mieszkalną i gospodarczą oraz wybudowano wieżę.

Widok na wieżę

W czasie wojny trzydziestoletniej został aresztowany Hans Urlich von Schaffgotsh w związku z oskarżeniem go o zamiar obalenia cesarza Ferdynanda II. Rok później został skazany na karę śmierci, a wyrok wykonano latem 1635 roku, wszystkie dobra rodziny, a wraz z nimi zamek Chojnik zostały skonfiskowane. Na zamku zostali osadzeni cesarscy żołnierze pod wodzą generała Rudolfa hr. Colloredo. W 1645 roku zamek był atakowany przez wojska szwedzkie, ale bezskutecznie. Ostatnia rozbudowa była w 1648 roku, wtedy po północno-zachodniej stronie zamku powstał wieloboczny bastion. Po okazaniu przez cesarza łaski w 1648 roku powrócił zamek do rodu von Schaffgotsch oraz zwrócono rodzinie część majątku.

Wielki pożar 31 sierpnia 1675 roku po uderzeniu pioruna, strawił cały zamek, budowli już nigdy nie odbudowano. Malownicze ruiny zamku już od końca XVIII wieku przyciągają wielu turystów. Dla nich w 1822 roku powstała na zamku gospoda. Od 1860 roku działa tu schronisko turystyczne, urządzone w przebudowanej w stylu neogotyckim północnej bastei.

Do Przysieki wracamy tą samą drogą.

Chojnik

Chojnik

Zalesiona granitowa kulminacja (627 m), nie opodal Sobieszowa, na Pogórzu Karkonoszy, stanowiąca enklawę Karkonoskiego Parku Narodowego. Rezerwat przyrody utworzono tu już w roku 1953, a więc 6 lat wcześniej niż powstał KPN. Chojnik jest miejscem często odwiedzanym; szczególną atrakcję stanowią ruiny średniowiecznej warowni, wieńczące szczyt wzgórza.

Nad niedostępnym granitowym urwiskiem już w XIII wieku istniał dwór myśliwski. Wiatach 1353-64 książę świdnicko-jaworski Bolko II wzniósł tu zamek obronny. Budowla wzniesiona została na planie wydłużonego czworoboku. Od strony południowo-wschodniej dziedziniec zamykała okrągła wieża, naprzeciw niej stanął budynek mieszkalny.

W roku 1364 Bolko II oddał zamek pod zastaw Thimo VIII von Colitzowi, ten zaś 23 kwietnia 1364 roku odprzedał nabyte prawa do dzierżawy Chojnika Karolowi IV za 2500 kup groszy.

Wdowa po księciu świdnicko-jaworskim Bolku II księżna Agnieszka w 1368 roku sprzedała zamek na Chojniku rycerzowi Gotsche Schoffowi z Kamienicy. Nowy właściciel jeszcze w tym samym roku ufundował kaplicę zamkową, którą zbudowano w formie gotyckiego wykusza nad bramą. Schaffgotschowie rozbudowywali zamek w kierunku północno-wschodnim. W XV i XVI wieku otoczono murem dolny dziedziniec, wzniesiono wieżę więzienną oraz pomieszczenia dla załogi. Z tego okresu pochodzi ustawiony na dziedzińcu kamienny pręgierz. Później zbudowano jeszcze jeden dziedziniec, na którym usytuowano stajnie.

Z XVI wieku pochodzi stojąca od północy basteja. Już wówczas przystosowano mury zamkowe do ustawienia artylerii oraz przydano im – charakterystyczną w sylwecie zamku – attykę.

Około roku 1648, pod koniec wojny trzydziestoletniej zamek pospiesznie ufortyfikowano. W dniu 31 sierpnia 1675 roku nigdy nie zdobytą twierdzę zniszczył pożar, wywołany uderzeniem pioruna. Zamek, odtąd opuszczony przez Schaffgotschów – choć nadal pozostawał ich własnością – popadł w ruinę.

Obiekt ten bardzo wcześnie stał się celem wycieczek i do dziś stanowi najczęściej odwiedzaną atrakcję turystyczną Kotliny Jeleniogórskiej. Obecnie pieczę nad zabytkową ruiną zamku sprawuje Zarząd Oddziału PTTK „Sudety Zachodnie”, prowadząc m.in. prace konserwatorskie i rewaloryzacyjne. W ramach tych robót odtworzono już kuchnię zamkową na środkowym dziedzińcu. Funkcję zamkowego przewodnika sprawuje od lat p. Jerzy Czajka.

Zwiedzający obiekt mogą też wysłuchać objaśnień odtwarzanych z magnetofonu, które zapoznają z historią zamku i związanymi z nim legendami. Atrakcyjny punkt programu zwiedzania tego obiektu stanowi m.in. wyjście na wieżę zamkową. Ze znajdującej się na niej platformy, na którą wiedzie 79 krętych kamiennych schodów, roztacza się rozległy widok na Karkonosze i Kotlinę Jeleniogórską.

W roku 1860 w północnej bastei utworzono schronisko turystyczne mieszczące się w pseudogotyckich komnatach. Schronisko „Na Zamku Chojnik” stanowi własność PTTK i ma status obiektu turystyki kwalifikowanej. Posiada 24 miejsca noclegowe i 80 miejsc gastronomicznych.

Przed zamkiem węzeł szlaków – X 15C, 11S, 10Ż. Nieco poniżej, przez Przełęcz Żarską, przechodzi szlak 20Z. Przez teren rezerwatu poprowadzono tzw. dydaktyczną ścieżkę przyrodniczą, która rozpoczyna się przy węźle szlaków w Sobieszowie.

Źródło: Bohdan W. Szarek „Kotlina Jeleniogórska”

Zamek Chojnik – podstawowe informacje

Powiat: jeleniogórski
Gmina: Jelenia Góra

Chojnik

Położenie zamku Chojnik

Zamek Chojnik jest niezwykle malowniczo położony na szczycie wznoszącej się 627 m n.p.m. góry o tej samej nazwie, której strome zbocza tworzą urwiska opadające w dół pionowymi ścianami, o wysokości do 150 m.

Rys historyczny

Kamienny zamek wybudował tu w latach 1353-1364 książę świdnicko-jaworski Bolko II Mały. W roku 1377r. właścicielem zamku został Gotshe Schoffowi, protoplasta rodu Schaffgotsch. Zamek należał do tej rodziny do roku 1945. Latem 1635r. wszystkie dobra rodziny, a wraz z nimi zamek Chojnik zostały skonfiskowane. Na zamku osadzono cesarskich żołnierzy. W 1645 roku zamek był bezskutecznie atakowany przez wojska szwedzkie. Zamek powrócił do rodziny von Schaffgotsch w 1648r. 31 sierpnia 1675r. po uderzeniu pioruna na zamku wybuchł pożar, który strawił cały zamek. Po tym wydarzeniu budowli już nigdy nie odbudowano. Ciekawostką jest też fakt, że Chojnik ze względu na swoje położenie jest jedynym zamkiem na Śląsku, który nigdy nie został zdobyty. Malownicze ruiny zamku już od końca XVIII wieku przyciągają turystów. Dla ich wygody w 1822r. powstała na zamku gospoda, oraz punkt wynajmu przewodników i tragarzy lektyk. Od 1860r. działa tu schronisko turystyczne, urządzone w przebudowanej w stylu neogotyckim północnej bastei.

Współczesność

Na zamku działa od 1993r. Bractwo Rycerskie Zamku Chojnik. Organizuje ono co roku w drugą sobotę i niedzielę września Turniej Rycerski „O Złoty Bełt Chojnika”. Funkcjonuje tu również schronisko turystyczne dysponujące 30 miejscami noclegowymi, oraz bufet turystyczny.

Kontakt: Zamek Chojnik, 58-570 Jelenia Góra – Sobieszów, tel.+48 75 53535